بررسی رابطۀ استفاده از رسانه‌های خارجی با اعتماد به نهادها و سازمان‌های جمهوری اسلامی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه معارف اسلامی، دانشکده الهیات و علوم اسلامی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

2 دانشجوی دکتری، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

3 استادیار گروه علوم سیاسی دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

چکیده
اعتماد به نهادها و سازمان‌های کشور بزرگترین سرمایۀ اجتماعی جمهوری اسلامی ایران است که تغییر در سطح آن پیامدهای مثبت اجتماعی و سیاسی یا بحران‌ها و فجایع متناسب را به دنبال می‌آورد. اندیشمندان علوم اجتماعی به رابطۀ عوامل متعدد با اعتماد نهادی اشاره کرده‌اند که یکی از آن‌ها رسانه‌هاست. پژوهش حاضر با این پیش‌فرض که جامعۀ کنونی ایران به شدت تحت حملات رسانه‌ای قرار دارد درصدد پاسخ بدین سؤال است که منابع رسانه‌ای خارجی که اغلب در تقابل با نظام جمهوری اسلامی هستند چه رابطه‌ای با سطح اعتماد ایرانیان به سازمان‌ها و نهادهای رسمی کشور دارند؟ بدین منظور این فرضیه که ایرانیان مرتبط با رسانه‌های خارجی، در مقایسه با ایرانیانی که از رسانه‌های داخلی استفاده می‌کنند از اعتماد نهادی کمتری برخوردارند مورد آزمون قرار گرفت.

روش پژوهش در این تحقیق از نوع پیمایشی بوده و برای جمع‌آوری داده‌ها از ابزار پرسشنامه و برای سنجش پایایی ابزار پژوهش از آلفای کرونباخ استفاده شده‌‌ است. جامعۀ آماری، دانشجویان دانشگاه‌های استان آذربایجان شرقی در سال تحصیلی (۱۴۰۳-۱۴۰۲) هستند و نمونۀ آماری متشکل از ۳۸۴ دانشجو با استفاده از فرمول کوکران، به دو شیوه نمونه‌گیری خوشه‌ای و طبقه‌بندی متناسب انتخاب شده‌اند.

یافته‌ها نشان می‌دهد استفاده دانشجویان از رسانه‌های جمعی خارجی بسیار بیشتر از رسانه‌های داخلی است در حدی که ۹۰ درصد دانشجویان از شبکه‌های اجتماعی خارجی استفاده می‌کنند و تحلیل داده‌ها و مقایسه میانگین‌ها حاکی از این است که اعتماد دانشجویان به سازمان‌های رسمی کشور با بهره‌گیری از رسانه‌های خارجی رابطه همبستگی منفی و با استفاده از رسانه‌های داخلی همبستگی مثبت دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله English

Investigating the relationship between foreign media and trust in institutions and organizations of the Islamic Republic

نویسندگان English

Seyyed Hossein Olyanasab 1
Masoumeh Vatandoost 2
Seyyed Jalal Mousavi Sharabiani 3
1 Associate Professor, Department of Islamic Studies, Faculty of Theology and Islamic Sciences, Tabriz University, Tabriz, Iran
2 PhD student, Faculty of Law and Social Sciences, Tabriz University, Tabriz, Iran
3 Assistant Professor, University of , Tabriz,,. Tabriz,. Iran
چکیده English

Trust in the institutions and organizations of the country is the biggest social capital of the Islamic Republic of Iran. A change in the level of confidence leads to positive social and political consequences or corresponding crises and disasters. Social science scientists have considered several factors related to institutional trust, one of which is the media. this research wants to answer the question that what effect do foreign media that are against the Islamic Republic have on the level of Iranians' trust in the country's official organizations and offices? For this purpose, the hypothesis was investigated that Iranians associated with foreign media have less institutional trust compared to Iranians who use domestic media.

The research method in this research is survey type. Researchers have used questionnaires to collect data and Cronbach's alpha to measure the reliability of research tools. The statistical population is the students of East Azerbaijan universities in the academic year (1402-1403) and the statistical sample consists of 384 students who were selected by two methods of cluster sampling and proportional classification using Cochran's formula.

The findings show that foreign mass media are used by students much more than Iranian media so much so that 90% of students use foreign social networks And finally, data analysis and comparison of averages show that students' trust in the country's official organizations has a negative correlation with the use of foreign media and a positive correlation with the use of domestic media.

کلیدواژه‌ها English

Islamic Republic of Iran. Institutional trust
Mass media
Domestic media
Foreign media
احمدی، عزت اله؛ عدلی پور، صمد؛ سپهری، آسیه و حسنعلیزاده، محمد (۱۳۹۲). رابطه مصرف رسانه‌ای با اعتماد اجتماعی در بین جوانان شهر تبریز. پژوهش‌های ارتباطی، 20(4)، 87 112.
اوجاقلو، سجاد و زاهدی، محمدجواد (١٣٨٤). بررسی اعتماد اجتماعی و عوامل مؤثر بر آن در بین ساکنان شهر زنجان. جامعه‌شناسی ایران، 6(4)، 92 125.
بالاخانی، قادر (۱۳۸۴). بررسی تأثیر میزان استفاده از رسانه‌های جمعی بر میزان اعتماد اجتماعی در شهر تهران. پایان‌نامه کارشناسی ارشد رشته جامعه‌شناسی. دانشگاه تربیت معلم تهران.
بوردیو، پی‌یر (۱۳۸۱). نظریه کنش. ترجمه مرتضی مردیها، تهران، انتشارات نقش و نگار.
پاتنام، رابرت (۱۳۸۰). دموکراسی و سنت­های مدنی. ترجمه محمدتقی دلفروز. تهران. نشر روزنامه سلام.
پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر مقام معظم رهبری؛ https://www.leader.ir
حیدری، آرمان (۱۳۹۳). بررسی تأثیر نحوه عملکرد سازمان‌های رسمی بر اعتماد نهادی شهروندان (موردمطالعه جوانان شهر یاسوج). جامعه‌شناسی نهادهای اجتماعی، (5 پیاپی)، 77- ۱۰۶.
خالصی، پروین (۱۳۸۸). نقش و اهمیت رسانه‌های جمعی و کارکرد آن‌ها. اطلاعات سیاسی و اقتصادی، (262 پیاپی)، ۲۷۴ -۲۸۷.
سید امامی، کاووس و منتظری مقدم رضا (۱۳۹۱). نقش فرهنگ اعتماد و عملکرد نهادهای سیاسی در ایجاد اعتماد سیاسی، پژوهشنامه علوم سیاسی ، 7(4)، ۱۸۹-۲۱۶.
عبداللهی، محمد و جمعی از مؤلفان (۱۳۸۳). بررسی مسائل اجتماعی ایران، تهران. دانشگاه پیام نور.
علی پور، پروین؛ زاهدی، محمدجواد و شیانی، ملیحه (۱۳۸۸). بررسی رابطه بین اعتماد و مشارکت اجتماعی در شهر تهران. جامعه‌شناسی ایران، 10(2)، 109 135.
عمید، حسن (۱۳۸۹). فرهنگ عمید؛ ویراستار عزیز الله علیزاده، تهران. راه رشد فرهنگ و ارشاد اسلامی. دفتر طرح‌های ملی.
غفاری، غلامرضا (۱۳۸۳). اعتماد اجتماعی در ایران؛ تحلیل یافته‌های پیمایش ارزش‌ها و نگرش‌های ایرانیان. تهران. وزارت‌ ف‍ره‍ن‍گ‌ و ارش‍اد اس‍لام‍ی‌.
کلمن، جیمز (۱۳۷۷). بنیاد نظریه­های اجتماعی. ترجمه منوچهر صبوری. تهران. نشر نی.
گیدنز آنتونی (۱۳۸۰ چکیده آثار آنتونی گیدنز؛ ترجمه حسن چاوشیان. تهران. ققنوس.
الوانی سید مهدی و حسینی سید صمد (۱۳۹۲). تأملی بر مبانی نظری، مفاهیم و مدل‌های اعتماد نهادی (سازمانی). مطالعات اندازه‌گیری و ارزشیابی آموزشی، 3(4)، 105 141.
وزارت علوم، تحقیقات و فناوری (1395). سالنامه آماری دانشجویان استان آذربایجان شرقی. تبریز. دبیرخانه هیئت نظارت و ارزیابی استان.
Arabsalehi, Nasabadi M. (2006). Influential Factors in Trust Relationships Existing Between Financial Analysts and Corporate Managers in Iran, Ph.D. Thesis; University of Wollongong
McKnight, D. H. & N. L. Chervany (2002). “What Trust Means in E-Commerce Customer Relationships: An Interdisciplinary Conceptual Typology” International Journal of Electronic Commerce, 6 (2), 35-59.
Moy, Patricia & Scheufele, Dietram A. (2000). ″Media Effects on Political and Social Trust″,Journalism and Mass Communication Quarterly, Voll, 77(4), 744- 759.
Peter A. Hall (2002). Great Britain: The Role of Government and the Distribution of Social Capital. new York. Oxford University Press
Rothstein, Bo (2000). Trust, Social Dilemmas and Collective Memories. Journal of Theoretical Politics, vol. 12, 477–501.
Sztompka, P. (1999). Trust: A sociological theory. Cambridge: Cambridge University Press.