جامعه شناسی سیاسی انقلاب اسلامی

چالش های حکمرانی جمهوری اسلامی ایران در شبکه های اجتماعی با محوریت جوانان نسل z

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

خلیل اله سردارنیا 1
اسماعیل کازرونی 2
جمیل قریشی 2

1 استاد گروه علوم سیاسی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

2 دانشجوی دکترای علوم سیاسی، گروه علوم سیاسی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

چکیده
هدف این پژوهش بررسی چالش‌های حکمرانی در جمهوری اسلامی ایران با محوریت جوانان نسل Z (دهه هشتادی‌ها) است. این نسل به عنوان "بومیان دیجیتال"، با آگاهی سیاسی و اجتماعی بالا و تمایل به حکمرانی مشارکتی، دغدغه‌هایی نظیر عدالت اجتماعی، حقوق بشر، حقوق زنان و آزادی‌های فردی دارند که حکمرانی کلاسیک یک‌سویه را به چالش و ضرورت حکمرانی خوب مبتنی بر تعامل را مطرح می‌کنند. این پژوهش با رویکرد تحلیل محتوای کیفی، مطالبات جوانان ۱۵ تا ۲۴ ساله (دختر و پسر) در بازه زمانی شهریور ۱۴۰۱ تا شهریور ۱۴۰۲ را از طریق مشاهده ویدئوها، متون و عکس‌های منتشر شده در فضای مجازی (اینستاگرام، توییتر و...) و همچنین دیدگاه‌ها و مصاحبه‌های پژوهشگران و کارشناسان بررسی کرده است. صدها محتوای منتشر شده در فضای مجازی و رسانه‌ها بررسی، طبقه‌بندی و به مقوله‌های کلی و زیرمقوله‌ها دسته‌بندی شدند.بر اساس فراوانی مقوله‌ها، به نتیجه‌گیری کمی در خصوص علل اصلی اعتراضات نیز رسیدیم.یافته‌ها شامل چهار محور اصلی است: باورها و ارزش‌های نسل Z، انتظارات از حاکمیت، چالش‌های نظام و پیشنهادات نسل Z برای حکمرانی. نسل Z خواهان آزادی بیان، تضمین حقوق اساسی، تساوی جنسیتی، شفافیت و پاسخگویی دولت، انتخابات آزاد و مشارکت مردمی در تصمیم‌گیری‌هاست. آن‌ها به تنوع فرهنگی، نوآوری، ارزش‌های معنوی، کیفیت زندگی و دسترسی آزاد به اطلاعات اهمیت می‌دهند.چالش‌ها شامل محدودیت‌های آزادی بیان، تحریم‌ها، عدم شفافیت و فساد است. نسل Z معتقد است مشارکت و گفتگو می‌تواند به تغییرات مثبت منجر شود. این پژوهش نشان می‌دهد حکمرانی باید با در نظر گرفتن مطالبات این نسل، به سمت حکمرانی مشارکتی، پاسخگو و شفاف حرکت کند

کلیدواژه‌ها

ایران
جوانان
حکمرانی
شبکه‌های اجتماعی
نسل Z

عنوان مقاله English

The Challenges of Governance in the Islamic Republic of Iran within Social Networks: The Case of Generation Z

نویسندگان English

Khalilallah Sardarnia 1
Esmaeil Kazerouni 2
Jamil Ghoreyshi 2
1 Prof of University
2 PhD Student in Political Science, Department of Political Science, Faculty of Law and Political Science, University of Shiraz, Shiraz, Iran.
چکیده English

The aim of this research is to examine the challenges of governance in the Islamic Republic of Iran, focusing on Generation Z youth (born in the 2000s). This generation, as "digital natives," with high political and social awareness and a desire for participatory governance, has concerns such as social justice, human rights, women's rights, and individual freedoms, which challenge classic top-down governance and raise the need for good governance based on interaction. This research, using a qualitative content analysis approach, has examined the demands of young people aged 15 to 24 during the period from September 2022 to September 2023 through observing videos, texts, and photos published in cyberspace (Instagram, Twitter, etc.), as well as the views and interviews of researchers and experts. Hundreds of content items published in cyberspace and the media were reviewed, classified, and categorized into general and sub-categories. Based on the frequency of the categories, quantitative conclusions were also reached regarding the main causes of the protests. The findings include four main axes: Generation Z's beliefs and values, expectations from the government, challenges of the system, and Generation Z's proposals for governance. Generation Z demands freedom of expression, guarantee of fundamental rights, gender equality, government transparency and accountability, free elections, and public participation in decision-making. They value cultural diversity, innovation, spiritual values, quality of life, and free access to information. The challenges include restrictions on freedomof expression, sanctions,lack of transparency,and corruption. This research shows that governance should movetowardsparticipatory,accountable,and transparentgovernance by considering the demands of this generation

کلیدواژه‌ها English

: Generation Z
Governance
Iran
Social Networks
Youth
آزاد اراکی، تقی(۱۳۸۳). رابطه بین نسلی در خانواده ایرانی. در مجموعه مقالات مسائل اجتماعی ایران (انجمن جامعه‌شناسی ایران)  آگه.
  اسکندری، حسین، کاظمی، کاظم(۱۳۹۳). بررسی جهت‌گیری‌های ارزشی نسل جوان و عوامل مؤثر بر آن. پژوهش در مسائل تعلیم و تربیت اسلامی، ۲۲(1)، ۸۱-۹۸.
  افضلی، رسول؛ زارعی، بهادر؛ احمدی؛ سیدعباس؛ محسنی، سیدضیا(۱۳۹۸). تبیین اثرات شکاف نسلی بر هویت اجتماعی-سیاسی دانش‌آموزان شهر تهران. جامعه‌شناسی ایران، 26(98)، ۳۰۳-۳۳۵.
  اینگلهارت، رونالد(۱۳۷۳). تحول فرهنگی در جامعه پیشرفته صنعتی (مریم وتر، مترجم). انتشارات کویر.
  پارساکیا، کامدین، و رستمی، مهدی؛ دربانی، سیدعلی؛ سعادتی، نادره؛ نوابی نژاد، شکوه(۱۴۰۲). تبیین مفهوم انفصال نسلی در مطالعه نسل زد. مطالعات روانشناختی نوجوان و جوان، 2(7)، ۱۷۴-۱۸۱.
  پناهی، مهدی(۱۳۹۳). بررسی جامعه‌شناختی شکاف نسلی در بین دانشجویان دانشگاه‌های شهر تهران. مطالعات جوانان، ۴(۱۱)، ۹-۳۲.
  دانش، پروانه و ذکری نصرآبادی، زهرا؛ عبداللهی، عظیمه سادات(۱۳۹۳). تحلیل جامعه‌شناختی شکاف نسلی در ایران. جامعه‌پژوهی فرهنگی، ۵(۳)، ۱-۳۰.
  معیدفر، سعید(۱۳۸۳). شکاف نسلی یا گسست فرهنگی، بررسی شکاف نسلی در ایران. نامه علوم اجتماعی، 6(24)، ۵۵-۸۰.
  مهرپرور، سمانه، و احمدی، حنانه(۱۳۹۷). اُبژه‌های نسل زد به مثابه بومیان فناوری و رسانه‌های جدید. مطالعات ماهواره و رسانه‌های جدید، ۱۵-۱۶، ۳۷-۶۰.
  مرکز پژوهشی بتا(۱۴۰۰). گزارش آماری کاربران فارسی‌زبان توییتر. [گزارش آنلاین]، https://beta-co.ir
  مرکز افکارسنجی دانشجویان ایران (ایسپا)(۱۴۰۲). آخرین نظرسنجی ایسپا؛ پیام‌رسان‌ها و رسانه‌های اجتماعی محبوب ایرانیان، https://www.ispa.ir
Afzali, R., et al. (2019). Explaining the effects of generational gap on the socio-political identity of students in Tehran. Iranian Journal of Sociology, 26, 303-335. (In Persian)
Albacete, G. G. (2013). Life cycle & political participation [Working Papers online Series]. Retrieved from www.uam.es/ss/Satellite/Derechol/es
Anderson, J., et al. (2021). Generational gaps in political media use and civic engagement from Baby Boomers to Generation Z. London: Routledge.
Azad Araki, T. (2004). Intergenerational relationship in Iranian family. In Collection of articles on social issues of Iran (pp. 570-589). Iranian Sociological Association. Agah. (In Persian)
Beta Research Center. (2021). Statistical report of Persian-speaking Twitter users. [Online Report]. https://beta-co.ir. (In Persian)
Brady, B., Chaskin, R. J., & McGregor, C. (2020). Promoting civic & political engagement among marginalized urban youth in three cities. Children and Youth Services Review, 116.  
Danesh, P., et al. (2014). Sociological analysis of the generational gap in Iran. Cultural Sociological Studies, 5(3), 1-30. (In Persian)
Eskandari, H., & Kazemi, K. (2014). A study of the value orientations of the young generation and the factors affecting it. Research in Islamic Education, 22(22), 81-98. (In Persian)
Inglehart, R. (1994). Cultural shift in advanced industrial society (M. Vatar, Trans.). Kavir Publications. (In Persian)
Iranian Students Polling Agency (ISPA). (2023). Latest ISPA survey; Popular messengers and social media of Iranians. https://www.ispa.ir. (In Persian)
Lerner, D. (1995). The passing of traditional society. U.S.A.: The Free Press.
Littlejohn, S. W. (1996). Theories of human communication. Belmont, CA: Wadsworth Publishing Company. (Note: City and state are included for non-US publishers)  
Mehrparvar, S., & Ahmadi, H. (2018). Generation Z objects as natives of technology and new media. Satellite and New Media Studies, 15-16, 37-60. (In Persian)
Michalska, K., [Author 2], [Author 3], et al. (2016). Civic engagement & society change in the new digital age. New Media & Society, 18(9).
Moeidfar, S. (2004). Generational gap or cultural discontinuity, a study of the generational gap in Iran. Social Science Letters, 24, 55-80. (In Persian)
Nah, S., & Yamamoto, M. (2018). Rethinking digital media and citizenship, contexts & consequences. American Behavioral Scientist, 62(8), 1133-1150.
Panahi, M. (2014). A sociological study of the generational gap among university students in Tehran. Journal of Youth Studies, 4(11), 9-32. (In Persian)
 Parsakia, K., et al. (2023). Explaining the concept of generational disconnection in the study of generation Z. Journal of Adolescent and Youth Psychological Studies, 4(2), 174-181. (In Persian)
Stoker, G. (2014). Why politics matters: Making democracy work. Palgrave Macmillan
Su, Y., & Xiao, X. (2021). The interacting effects of political social media use, political discussion and political trust on civic engagement. The International Communication Gazette.

صفحه اصلی

راهنمای نویسندگان

ارسال مقاله

داوران

تماس با ما